Türk Hava Yolları’nda (THY) pilot, kabin ekibi ve ilgili destek personelini kapsayan “Hedef 12” düzenlemesinde yeni aşamaya geçildi. Çalışan uygulamalarında değişiklik öngören süreçte onay oranının yüzde 99’un üzerine çıktığı açıklanırken, düzenlemeyi kabul etmeyen personelin iş akdinin sonlandırılacağı bildirildi. Yeni uygulamanın 1 Ocak 2027 itibarıyla yürürlüğe girmesi planlanıyor.
Türk Hava Yolları’nda yaklaşık 36 bin çalışanı ilgilendiren ücret ve çalışma koşulları düzenlemesinde kritik bir aşamaya gelindi. Şirket yönetiminin “Hedef 12” adıyla yürüttüğü süreçte çalışanların büyük bölümünün yeni şartlara onay verdiği belirtilirken, düzenlemeyi kabul etmeyen personel açısından iş ilişkisinin sona erdirilmesi gündeme geldi. Konuya ilişkin son bilgiler, şirketin insan kaynakları biriminden çalışanlara yapılan bildirimler ile sendikanın açıklamaları üzerinden şekillendi.
Söz konusu düzenleme yalnızca temel ücretleri değil, uçuş ücretleri, fazla mesai, ekip aracı kullanımı, harcırahlar ve çeşitli ek ödeme kalemleri gibi çalışanların toplam gelirini etkileyebilecek unsurları da kapsıyor. THY yönetiminin değişiklikleri operasyonel verimlilik, kaynakların daha etkin kullanılması ve şirketin sürdürülebilir yapısının güçlendirilmesi hedefleriyle ilişkilendirdiği aktarılıyor.
Yüzde 99’un üzerinde onay geldi
THY’de “Hedef 12” kapsamında yürütülen beyan sürecinin 30 Eylül itibarıyla tamamlandığı ve onay oranının yüzde 99’un üzerine çıktığı havacılık kaynaklarında yer aldı. THY İnsan Kaynakları Başkanlığı tarafından çalışanlara gönderilen bilgilendirmede, çalışan uygulamalarındaki düzenlemeler için yürütülen sürecin yüzde 99’dan fazla onayla sonuçlandığı belirtildi. Şirket yönetimi, süreçte gösterilen iş birliği nedeniyle çalışanlara teşekkür ederken, düzenlemelerin büyüme hedefleri ve sürdürülebilirlik gerekçeleriyle hayata geçirildiğini bildirdi.
Ancak yüksek onay oranı, düzenlemenin çalışan tarafında tartışmasız kabul edildiği anlamına gelmiyor. Hava-İş Sendikası başta olmak üzere çalışan temsilcileri, sürecin kapsamına ve bazı değişikliklerin sonuçlarına itiraz ediyor. Sendikanın internet sitesinde yer alan duyurularda “Hedef 12” kapsamında planlanan değişikliklere ilişkin işverenle görüşmeler yapıldığı ve sendikanın uygulamalara olumsuz görüş bildirdiği görülüyor.
Maaş ve ek ödemelerde değişiklik yapılacak
Tartışmanın merkezinde çalışanların gelir kalemlerinde yapılması planlanan değişiklikler bulunuyor. Eylül ayında gündeme gelen düzenlemede özellikle uçuş ve kabin ekiplerinin bazı ücretlerinin hesaplanma biçiminde değişikliğe gidilmesinin planlandığı, bunun çalışanların toplam gelirinde kayda değer düşüş yaratabileceği ileri sürülmüştü. Sözcü’nün önceki haberinde bu etkinin bazı çalışanlar açısından yüzde 20 ila 25 seviyesine ulaşabileceği öne sürülürken, 5 Ekim tarihli son haberde genel düzenleme çerçevesinde yüzde 10 ila 20 arasında kesinti planlandığı aktarıldı. Bu nedenle oluşacak gelir kaybının çalışanın görevine, ücret kalemine ve mevcut haklarına göre değişmesi bekleniyor.
Değişikliklerin kapsamı temel ücretle sınırlı değil. Fazla mesai karşılıkları, uçuş ödemeleri, ekip ulaşımı, harcırah ve diğer ek ödeme uygulamalarının da yeniden düzenlenmesi planlanıyor. Bu nedenle çalışanlar açısından tartışılan konu yalnızca bordrodaki “kök maaş” rakamı değil, ay sonunda elde edilen toplam gelirin nasıl şekilleneceği olarak öne çıkıyor.
Kabul etmeyen çalışanlar için işten çıkarma süreci
Sürecin en dikkat çeken noktalarından biri ise yeni uygulamayı onaylamayan çalışanların durumu oldu. Sözcü’nün 5 Ekim tarihli haberinde, THY İnsan Kaynakları’ndan edinilen son bilgilere göre çalışanların yüzde 99’unun yeni sözleşme veya düzenlemeye onay verdiği, kabul etmeyen personelin ise yasal hakları ve kıdemleri ödenerek iş akitlerinin sona erdirildiği aktarıldı.
Burada dikkat edilmesi gereken nokta, “işten çıkarılma” iddiasının düzenlemenin bütün çalışanlara uygulanacağı şeklinde okunmaması. Mevcut haber akışında temel mesele, yeni şartlara bireysel onay vermeyen çalışanların iş ilişkisinin nasıl devam edeceği. Şirketin yüzde 99’un üzerindeki onay oranını duyurması sonrasında kalan küçük grubun önemli bölümü açısından süreç işten ayrılma riskiyle karşı karşıya bulunuyor.
Hava-İş: Düzenlemeye karşıyız
THY’de örgütlü Türkiye Sivil Havacılık Sendikası Hava-İş ise düzenlemelere ilişkin açık şekilde olumsuz görüş bildirdi. Sendikanın açıklamalarına göre THY yönetimi 22 Eylül 2026 tarihinde şirket içi prosedürlerde değişiklik yapılacağını çalışanlara duyurdu ve bu değişiklikler için onay süreci başlatıldı.
Hava-İş, değişikliklerin 29. Dönem Toplu İş Sözleşmesi’nin ilgili maddesi kapsamında kendilerine de iletildiğini, ancak sendikanın söz konusu düzenlemelere olumlu yaklaşmadığını açıkladı. Sendika, planlanan değişikliklerin çalışma barışını ve çalışanların motivasyonunu olumsuz etkileyebileceğini savunurken, bu durumun uzun vadede uçuş emniyeti açısından da risk yaratabileceği görüşünü dile getirdi.
Sendikanın itirazı yalnızca ücretler üzerinden şekillenmiyor. Hava-İş, şirketin tasarruf veya verimlilik hedefleri bulunması halinde bunun çalışanların ekonomik ve sosyal hakları üzerinden gerçekleştirilmemesi gerektiğini savunuyor. Böylece THY yönetimi ile çalışan temsilcileri arasındaki temel anlaşmazlık, şirketin mali ve operasyonel hedefleri ile çalışanların mevcut hakları arasında nasıl bir denge kurulacağı noktasında yoğunlaşıyor.
Düzenleme ne zaman yürürlüğe girecek?
THY’nin çalışanlara duyurduğu düzenlemelerin büyük bölümünün 1 Ocak 2027 tarihinde yürürlüğe girmesi planlanıyor. Böylece yeni dönemin ilk bordrolarıyla birlikte değiştirilen ücret, uçuş ve yan hak uygulamalarının çalışanların gelirlerine etkisi daha net şekilde ortaya çıkacak.
Öte yandan çalışanların yüzde 99’dan fazlasının onay vermiş olması, sürecin tamamen kapandığı anlamına gelmeyebilir. Hava-İş’in internet sitesinde 25 Eylül’de işverenle toplantı gerçekleştirildiğine ve çalışanlardan gelen şikayetlerin değerlendirildiğine ilişkin duyurular yer alıyor. Bu da düzenlemenin özellikle sendikal boyutunun halen gündemde olduğunu gösteriyor.
THY’nin büyüme planlarıyla çalışan maliyetleri karşı karşıya
“Hedef 12” tartışması, THY’nin bir yandan küresel ölçekte büyüme ve marka değerini artırmaya yönelik adımlar attığı, diğer yandan çalışan maliyetlerini yeniden düzenlemeye çalıştığı bir döneme denk geliyor.
THY, Eylül 2026’da Liverpool Futbol Kulübü’nün 2027/28 sezonundan itibaren ana partneri olacağını resmi olarak duyurdu. Anlaşmanın 1 Haziran 2027’den itibaren başlaması ve THY logosunun kulübün erkek, kadın ve akademi takımlarının formalarının ön yüzünde yer alması planlanıyor. Ancak THY’nin resmi açıklamasında anlaşmanın mali bedeline ilişkin bir rakam paylaşılmadı.
Bu gelişmeler, şirket çalışanlarının “yatırım ve büyüme harcamaları ile personel maliyetleri arasında nasıl bir denge kurulacağı” yönündeki tartışmalarını da beraberinde getiriyor. Ancak bu noktada şirketin sponsorluk kararları ile personel ücret düzenlemesinin doğrudan birbirine bağlı olduğu yönünde resmi bir açıklama bulunmuyor.
Gözler 1 Ocak 2027’ye çevrildi
THY’de “Hedef 12” süreci, şimdilik çalışanların yüzde 99’unun üzerinde onay verdiği yeni düzenlemeyle önemli ölçüde ilerlemiş durumda. Ancak geride kalan çalışanların durumu, sendikanın itirazları ve uygulamanın çalışanların toplam gelirine ne ölçüde yansıyacağı önümüzdeki dönemin en önemli başlıkları arasında yer alacak.
Önümüzdeki süreçte asıl tablo, yeni ücret ve çalışma sistemi uygulamaya geçtiğinde ortaya çıkacak. Özellikle uçuş ücretleri, fazla mesai, harcırah ve diğer ek ödemelerde yapılacak değişikliklerin çalışanların aylık gelirlerinde ne kadar fark yaratacağı, “Hedef 12” tartışmasının da temel ölçüsü olacak. Şirket yönetimi düzenlemeyi sürdürülebilirlik ve verimlilik çerçevesinde değerlendirirken, Hava-İş ise çalışan hakları ve uçuş emniyetinin korunmasını öncelikli görüyor.
