ONURCAN KURTAY/ MANŞTİZ- Haluk Levent'in gözaltına alınmasıyla birlikte kamuoyunun gündemine oturan AHBAP Derneği soruşturması, yeni bir boyut kazandı. Türkiye Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler ve Yeminli Mali Müşavirler Odaları Birliği (TÜRMOB), derneğin deprem dönemi mali kayıtlarına ilişkin yaptığı sınırlı incelemenin sonuçlarını kamuoyuyla paylaştı. TÜRMOB, incelediği dönem itibarıyla herhangi bir usulsüzlüğe rastlamadığını açıklarken, raporun amacı dışında yorumlanmasına da sert bir dille itiraz etti.
GÖZALTILARIN SONRASI SAVCILIKTAN AÇIKLAMA
İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı'nın AHBAP Derneği hakkında yürüttüğü yolsuzluk soruşturması kapsamında dernek başkanı şarkıcı Haluk Levent başta olmak üzere 39 şüpheli gözaltına alındı. Şüpheliler; suç işlemek amacıyla örgüt kurmak, suçtan kaynaklanan mal varlığı değerlerinin aklanması, Vergi Usul Kanunu'na ve Dernekler Kanunu'na muhalefet suçlamalarıyla sorgulanmak üzere emniyete götürüldü. Soruşturmanın derinleştiği bu kritik süreçte TÜRMOB, 13 Temmuz 2026 tarihli ve 2026/13 sayılı basın bülteniyle sessizliğini bozdu.
TÜRMOB HANGİ DÖNEMİ, NASIL İNCELEDİ?
TÜRMOB, 2023 yılının Şubat ayında, yani Kahramanmaraş merkezli depremlerin hemen ardından, AHBAP Derneği'ne gelen yoğun bağış trafiğini mercek altına aldığını açıkladı. TÜRMOB bünyesinde meslek mensuplarından oluşturulan uzman bir ekip, iki ayrı dönem için sınırlı özel amaçlı raporlar hazırladı. İncelenen dönemler 6 Şubat 2023 ile 28 Şubat 2023 arasını ve ardından 1 Mart 2023 ile 30 Haziran 2023 arasını kapsıyor.
İnceleme, Türkiye İş Bankası ve Türkiye Vakıflar Bankası'nda bulunan TL ve döviz hesaplarına gelen nakdi bağışları, yapılan iade ödemelerini, banka komisyonlarını, faiz gelirlerini ve harcamaları banka ekstreleri üzerinden kayıt bazında kontrol etmek suretiyle yürütüldü. Uluslararası standartlar çerçevesinde, özellikle İHS 4400 standardı kapsamında gerçekleştirilen bu çalışmada 20.000 TL ve üzerindeki her ödemenin belge kontrolü tek tek yapıldı; barınma, eğitim ve gıda alanlarında 10 milyon TL ile üzerindeki büyük alımlar ise teklif dokümanlarıyla birlikte incelendi.
RAKAMLAR NE SÖYLÜYOR?
Depremin hemen akabinde, 6 Şubat ile 28 Şubat 2023 tarihleri arasındaki 22 günlük sürede AHBAP'ın banka hesaplarına yaklaşık 3 milyar TL'ye yakın, tam rakamıyla 2 milyar 994 milyon 991 bin lira nakit bağış aktığı belirlendi. Bu dönemde deprem yardımı kapsamında yapılan satın almalar için ağırlıklı olarak barınma ve gıda harcamalarına yönelik olmak üzere 409 milyon 162 bin lira ödeme gerçekleştirildi. Ayın sonunda, 28 Şubat itibarıyla banka hesaplarında 2 milyar 585 milyon 829 bin lira bağış parası kalmaktaydı.
Mart ayının başından Haziran sonuna uzanan ikinci dönemde ise tablonun tersine döndüğü görüldü. Bu süreçte dernek hesaplarına 922 milyon 415 bin lira yeni bağış girerken, hesaplardan çok daha büyük bir rakam olan 2 milyar 387 milyon 999 bin lira ödeme çıktı. TÜRMOB'un tespitine göre bu harcamalar da yine ağırlıklı olarak barınma, eğitim ve gıda kalemlerine yöneldi. Dönem sonu olan 30 Haziran 2023 itibarıyla döviz varlıklarının kur değerlemesi de dahil edildiğinde kasada 1 milyar 270 milyon 468 bin lira kaldığı görüldü.
TÜRMOB’TAN "RAPORUMUZ ÇARPITILIYOR" UYARISI
TÜRMOB'un açıklamasında dikkat çeken en kritik bölüm, raporun nasıl kullanıldığına yönelik itiraz kısmı oldu. TÜRMOB, herhangi bir ücret almaksızın gönüllü olarak gerçekleştirilen bu sınırlı incelemenin, sanki derneğin tüm faaliyet dönemlerini kapsayan tam bağımsız bir denetimmiş ve usulsüzlük kesin olarak saptanmış gibi sunulduğunu belirterek buna açıkça karşı çıktı. TÜRMOB'a göre söz konusu raporlar, yalnızca belirli dönemlerdeki belirli finansal hareketlerin banka hesapları ve muhasebe kayıtları üzerinden kontrolünü içermekte olup bu inceleme, İçişleri Bakanlığı ya da diğer kamu kurumlarının yürüteceği resmi denetimlerin yerine geçmez.
Bunun yanı sıra incelemenin kapsamı dışında tutulan önemli unsurlar da bulunuyor. AHBAP'a bağlı iktisadi işletmelerin faaliyetleri, derneğin bütünsel finansal tabloları ve üçüncü tarafların bağışlar üzerinde koymuş olabileceği özel şartlar bu incelemenin dışında kaldı.
SORUŞTURMA SÜRÜYOR, KAMUOYU BEKLİYOR
TÜRMOB'un raporları, AHBAP Derneği'nin kendi internet sitesinde zaten yayımlanmış durumdaydı. Ancak gözaltıların ardından bu belgelerin kamuoyunda yeniden tartışma konusu olması üzerine TÜRMOB, raporun sınırlılıklarını ve kapsamını bir kez daha kamuoyuna hatırlatma gereği duydu. Soruşturma kapsamında 22 kişinin gözaltına alındığı ve savcılığın delil toplama sürecini sürdürdüğü düşünüldüğünde, TÜRMOB'un açıklamasının yargı sürecindeki yeri ve ağırlığı ilerleyen günlerde daha net biçimde ortaya çıkacak. Kamuoyu ise hem hukuki sürecin hem de resmi kurumların yapacağı kapsamlı denetimlerin sonucunu yakından takip ediyor.
