KENAN YEŞİL/MANŞETİZ- Ege Bölgesi Sanayi Odası (EBSO) tarafından üretimden satışlar kriterine göre belirlenen 2025 yılı 100 büyük firma, düzenlenen basın toplantısı ile duyuruldu.
EBSO Yönetim Kurulu Başkanı Ender Yorgancılar ve EBSO Yönetim Kurulu Üyelerinin katılımıyla yapılan toplantıda, ekonomik gelişmeler de değerlendirildi. İlk 5 firma 2024 yılında olduğu gibi 2025 yılında da yerini korudu.
İlk 5’te, Star Rafineri ilk sırada yer alırken Tüpraş ikinci, Petkim üçüncü, İzmir Demir Çelik dördüncü ve Philip Morris beşinci sırada yer aldı.
ENFLASYONLA MÜCADELEDE BAŞARI SINIRLI
Toplantıda 2025 yılına ilişkin değerlendirmelerde bulunan Ender Yorgancılar, “2024 yılı ile karşılaştırdığımızda 2025 yılı paralel gitti. Enflasyonla mücadelede aşağıya yönde sınırlı bir başarılı elde edildi. Kurun bir yıllık artış oranı ile enflasyonu artış oranına baktığımızda kur alta kaldı ve karlılık düşürdü. 2025 yılının en büyük sıkıntılarından biri de vize sıkıntısı oldu. Çin malları 15 yıl önce ‘Çin malıdır’ diye yüzüne bakılmıyordu. Bugün Çin’in ürettiği üretimler Avrupa ile aynı düzeye geldi. Yerinde gezdim. Almanya, İtalya’dan yapılan teknolojinin altında değil üstünde olduğu yerler var. 3’te bir fiyatlara satıyorlar. Avrupa sanayi üretimi olumsuz etkilenen merkezlerden bir tanesi. Finansman sorunu geçen yıl da yaşandı. KGF odalar birliğini başlamış olduğu yeni nefes kredisi devreye girdi. 25 milyar lira olarak dağıtılacak. Limitler 3 milyona çıktı. Bunun tamamının 100 milyara kadar çıkacağını umut ediyorum. Maliye bakanlığımızdan onay aldığımızda çıkartacağız” dedi.
SANAYİ ÜRETİMİNDE GERİLEME DEVAM EDİYOR
Sanayi durumunu anlamak için rakamlara bakılması gerektiğini belirten Ender Yorgancılar, “Sanayide kapasite kullanım oranı 2023’de 76,3, 2024 yılında 75,9 ve geçen sene de 74,3’e düştü. PMI ise, 2023’de 49,8, 2024 yılında 48,1 ve geçen yıl47,3’e düştü. PMI değeri 50 ve üzerine olan ülkelerde işlerin iyi gittiğini ortaya koyuyor. İmalat sanayisinin GSYH içindeki pay ise 2023’de 16,6, 2024 yılında16,0 ve geçen sene 15,9’a geriledi. Sanayici kapasitesini tam kullanamamış, PMI aşağıya doğru inmiş, imalat sanayisinde payı aşağıya dönmüş durumda. Büyüme üretimle değil hizmet sektörü ile ticaret ve diğer alım satımlarla sağlandı. Bir ülkenin geleceğini garanti altına alması içi istihdam sağlaması için üretici olabilmesi için sanayi üretiminin artması gerekiyor. Kapasite kullanım oranı yüzde 80’lere çıkması gerekiyor. İmalat sanayi pay yüzde 20’lere çıkarsa üretimle büyüyen bir Türkiye göreceğiz” diye konuştu.
100 FİRMAYA İLAVE 9 YENİ FİRMA KATLDI
Üretimden satışlar kriterine göre belirlenen 2025 yılı 100 büyük firma hakkında bilgiler veren Yorgancılar, “100 firmaya ilave olan 9 yeni firma var. 15 firma yeri değişmemiş, 25 firmasının sırası düştü. 55 firma yükselmiş. Kar bildirenlerde 66 firma var. Geçen yıl 82’ydi. Yabancı sermayeli firma sayısı geçen yıl 28 iken bu sene 22’ye düşmüş ihraçta yapan firma 96’dan 90’a düşmüş. Bir yıl öncesine göre 100 büyük firmanın üretimden satışalar yüzde 24,3 artmış. Net satışları yüzde 24,5. İhracatımız 17 milyar 34 milyon dolar. İthalat 12 milyar 865 milyon milyar dolar. Net ihracatımız 4 milyar169 milyon dolar” ifadelerini kullandı.
KURLAR ENFLASYON KADAR ARTMA ZORUNDA
Kurlar en az enflasyon kadar artmak durumunda olduğunu vurgulayan Yorgancılar, “Üretici ve ihracatçılar için 2025 yılı, bir önceki yıla göre kayıp bir yıl olduğunu gösteriyor. Enflasyonla mücadelenin yükünü sanayici üstlenmeye devam ediyor. 100 büyük firmanın ihracat performansı, geçen sene olduğu gibi ülke ortalamasının altında kalmıştır. Yukarıdaki savaş halen devam ediyor. Rusya-Ukrayna savaşıyor. Kazananı bilmiyoruz, kaybeden oradaki insanlar ve dışarıdan mal satan ülke olarak bizler etkilendik. Kâğıt üzerinde program doğru ama bizim istediğimiz istikrar öngörülebilirlik ve güvenin eksikliği. Bunlardan bir tanesi eksik olması demek kırık bir masa gibidir. Kırık bir masada yemek yiyemezsiniz” ifadelerini kullandı.
