Türkiye, dijital mecralardaki dezenformasyonu engellemek, sahte hesapların önüne geçmek ve siber suçlarla mücadeleyi hızlandırmak amacıyla dünyada bir ilke imza atmaya hazırlanıyor. Adalet Bakanı Akın Gürlek'in geçtiğimiz aylarda işaret ettiği "sosyal medyada kimlik doğrulama sistemi" için yürütülen bürokratik çalışmalar tamamlandı. Adalet Bakanlığı, İletişim Başkanlığı, Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu (BTK) ile Siber Güvenlik Başkanlığı'nın ortaklaşa yürüttüğü mesai neticesinde yasal düzenleme taslağı şekillendi. 5651 sayılı İnternet Kanunu'nda yapılacak köklü bir değişikliklikle, Türkiye'deki dijital platform kullanım alışkanlıkları tamamen değişecek.
Günlük Erişimi 1 Milyonu Aşan Platformlar Kapsamda
Hazırlanan yeni yasal düzenleme tasarısına göre, Türkiye'de günlük erişim sayısı 1 milyon barajını aşan tüm global sosyal ağ sağlayıcıları bu sisteme entegre olmak zorunda kalacak. Başta Instagram, TikTok, X ve YouTube olmak üzere milyonlarca kullanıcısı olan platformlar, Türkiye'den giriş yapan profiller için kimlik doğrulama katmanını aktif hale getirecek. Düzenlemenin temel hedefi organize trolleri, dolandırıcılık faaliyetlerinde kullanılan bot hesapları ve kimliği belirsiz profiller arkasına saklanarak işlenen siber suçları tamamen ortadan kaldırmak olarak öne çıkıyor.
e-Devlet Anahtar Sistemi Nasıl Çalışacak?
Kullanıcıların en çok merak ettiği siber güvenlik ve kişisel verilerin gizliliği sorusuna ise taslakta net bir teknik formülle yanıt veriliyor. Kullanıcılar mevcut sosyal medya hesaplarına giriş yaparken veya yeni hesap açarken platform arayüzü üzerinden doğrudan e-Devlet kapısına yönlendirilecek. e-Devlet platformu üzerinde güvenli bir kimlik doğrulaması gerçekleştirilecek ve sistem kullanıcıya özel, şifrelenmiş dijital bir anahtar üretecek. Vatandaşların Türkiye Cumhuriyeti kimlik bilgileri, isimleri veya kişisel verileri kesinlikle ilgili sosyal medya şirketleriyle paylaşılmayacak. Doğrulanan kimlik bilgileri, devlet güvencesi altında tamamen BTK bünyesindeki güvenli sunucularda saklanacak. Doğrulama sistemine entegre olmayı reddeden veya teknik altyapıyı uygulamayan sosyal ağ sağlayıcılarına karşı ise bant daraltmadan ağır para cezalarına kadar uzanan kademeli bir yaptırım paketi devreye sokulacak.
Süreç Nasıl İşleyecek?
Bakan Akın Gürlek'in öncülüğünde yürütülen projenin yasalaşmasının ardından, sistemin tam anlamıyla hayata geçmesi için 9 aylık kademeli bir geçiş süreci öngörülüyor. Sürecin ilk üç aylık altyapı döneminde ilgili bakanlıklar ve kurumlar yönetmelikleri hazırlayacak, e-Devlet ile BTK arasındaki entegrasyonun teknik altyapısı tamamlanacak. İkinci üç aylık platform entegrasyonu evresinde ise küresel sosyal medya şirketleri kendi yazılımlarını Türkiye'nin e-Devlet anahtar sistemine uyumlu hale getirecek ve gerekli güncellemeleri yapacak. Son üç aylık kullanıcı adaptasyonu aşamasında ise platformlardaki mevcut tüm Türkiye kaynaklı kullanıcı hesapları kademeli olarak yeni doğrulama sistemine dahil edilecek. Adalet Bakanı Akın Gürlek, bu reform sayesinde dijital dünyada işlenen hakaret, dolandırıcılık ve kara para aklama gibi suçların faillerinin tespitinin dakikalar içinde yapılacağını vurgulayarak, gerçek kullanıcılar için çok daha şeffaf ve güvenli bir internet ortamı kurulacağını ifade etti.
