Spotify’daki popüler sürüş listeleri üzerinden yapılan yeni bir analiz, bazı hit parçaların yüksek tempoları nedeniyle sürücünün farkında olmadan hızını artırmasına ve dikkatinin dağılmasına yol açabileceğine işaret etti. Listenin zirvesinde ise milyonlarca kişinin severek dinlediği Ed Sheeran imzalı bir şarkı yer aldı.
Aracın motoru çalışıyor, trafik akıyor ve sürücünün seçtiği müzik yolculuğa eşlik ediyor. Ancak direksiyon başında tercih edilen şarkının ritmi, yalnızca yolculuğun atmosferini değil, sürüş davranışını da etkileyebiliyor. Spotify'da kullanılan popüler yolculuk ve sürüş listeleri üzerinden yapılan yeni bir analiz, özellikle yüksek tempolu parçaların hız, dikkat ve sürüş biçimi üzerinde oluşturabileceği etkiye dikkat çekti.
Ağustos 2026 tarihli analizde Spotify'daki 30 farklı yolculuk ve araç kullanma çalma listesi incelendi. Bu listelerde en sık karşılaşılan 50 şarkı belirlenerek tempoları karşılaştırıldı. Çalışmada dakikadaki vuruş sayısı 120'nin üzerine çıkan parçaların, daha yüksek hız, dikkat seviyesinde düşüş ve sürüş sırasında daha fazla hata ile ilişkilendirilebildiği aktarıldı.
Listenin zirvesinde Ed Sheeran var
Analizin en dikkat çekici sonucu, günlük yaşamda son derece tanıdık bir parçanın listenin ilk sırasında bulunması oldu. Ed Sheeran'ın "Shape of You" adlı şarkısı, dakikada 192 vuruşluk temposuyla incelenen parçalar arasında en yüksek değere sahip şarkı olarak öne çıktı.
Üstelik parçanın sürüş listelerindeki yaygınlığı da dikkat çekici. "Shape of You", incelenen 30 Spotify listesinin 24'ünde yer aldı ve Spotify'da 5 milyardan fazla dinlenmeye ulaştı. Dolayısıyla listenin zirvesindeki şarkı, sıradan ya da nadir karşılaşılan bir parça değil; uzun süredir dünya çapında en çok dinlenen pop şarkılarından biri.
Listenin ikinci sırasında Oasis'in "Wonderwall" parçası 173 BPM ile yer aldı. The Kid LAROI ve Justin Bieber'ın "STAY" şarkısı 169 BPM ile üçüncü sıraya yerleşirken, Billy Idol'ın "Rebel Yell" ve Blondie'nin "One Way or Another" parçaları da sırasıyla 166 ve 162 BPM değerleriyle üst sıralarda bulundu.
İlk 10'da ayrıca Pharrell Williams'ın "Happy", Outkast'ın "Hey Ya!", Queen'in "Don't Stop Me Now", The Killers'ın "Mr. Brightside" ve Bruno Mars'ın "Locked Out of Heaven" şarkıları yer aldı. Bu parçaların tamamı için ortak nokta ise yüksek enerji ve dinleyiciyi ritme dahil eden belirgin bir müzikal yapı olarak öne çıktı.
Şarkının ritmi sürüşü nasıl etkiliyor?
Konunun arkasında yalnızca müzik zevki bulunmuyor. Bilimsel araştırmalar da müziğin temposu, ses düzeyi ve sürüş koşulları arasında ilişki olabileceğini uzun süredir inceliyor.
Daha önce yapılan deneysel çalışmalarda, 120 BPM'nin üzerindeki hızlı müziklerin fizyolojik uyarılmayı artırabildiği ve bazı koşullarda sürüş hızının yükselmesine neden olabildiği bildirildi. Özellikle yoğun trafik, çok sayıda kavşak veya yayaların bulunduğu şehir içi gibi bilişsel yükün arttığı ortamlarda hızlı ve karmaşık müziğin sürücünün dikkat kaynaklarını zorlayabileceği değerlendiriliyor.
Buradaki mekanizmalardan biri "ritmik eşzamanlama" olarak açıklanıyor. İnsanların hareket ve fizyolojik tepkilerinin duydukları ritimle istemsiz biçimde senkronize olabilmesi, hızlı tempolu müziklerin sürücünün davranışlarını etkilemesinde rol oynayabiliyor. Müzikle birlikte hızlanan el hareketleri, direksiyona ritim tutma ya da fark edilmeden yükselen sürüş temposu bu etkiyle bağlantılı olabiliyor.
Her hızlı şarkı tehlikeli anlamına gelmiyor
Araştırmanın sonuçları, listedeki şarkıların tek başına trafik kazasına neden olduğunu göstermiyor. Buradaki temel konu, müziğin sürüş davranışını etkileyebilecek değişkenlerden biri olması.
2026 yılında yayımlanan yeni bir araştırma da müziğin sürüş üzerindeki etkisinin yalnızca tempoyla açıklanamayacağını ortaya koyuyor. Çalışmada müzik türü, tempo ve sürücünün müziğe olan kişisel tercihinin birlikte değerlendirilmesi gerektiği vurgulanırken, bazı yüksek enerjili müziklerin araç kontrolünü her durumda bozmadığı belirtildi. Bu nedenle "hızlı şarkı dinlemek kesin olarak tehlikelidir" şeklinde genel bir sonuç çıkarmak bilimsel açıdan doğru olmayacaktır.
Müzik ile sürüş arasındaki ilişkiyi inceleyen sistematik bir derleme ve meta-analiz de benzer biçimde karmaşık bir tablo ortaya koydu. 19 çalışmanın değerlendirildiği araştırmada müziğin bazı göstergelerde olumsuz etkileri görülürken, bazı koşullarda sürüş performansının iyileşebildiği sonucuna ulaşıldı. Özellikle müziğin ses seviyesinin de sürüş hızı üzerinde etkili olabileceği belirtildi.
Daha sakin bir tempo neden öneriliyor?
Analizi hazırlayan hukuk bürosu, araç kullanırken 60 ila 100 BPM aralığındaki parçaların daha güvenli bir seçenek olabileceğini öne sürdü. Bu öneri, hızlı ritimlerin neden olabileceği yüksek uyarılma düzeyini azaltma fikrine dayanıyor. Ancak bu aralık da evrensel ve kesin bir "güvenli müzik sınırı" olarak değerlendirilmemeli.
Çünkü sürücünün yaşı, deneyimi, trafik yoğunluğu, yol koşulları, müzik tercihi ve parçanın ses seviyesi aynı anda devreye giriyor. Özellikle sürücünün şarkıya eşlik etmek için dikkatini yoldan ayırması veya müzik değiştirmek üzere telefon ya da multimedya ekranına yönelmesi, ritimden bağımsız olarak ek bir dikkat kaybı yaratabiliyor. Araştırmaların genel çerçevesi de sürüş sırasında müziğin tek başına değil, diğer dikkat dağıtıcı unsurlarla birlikte değerlendirilmesi gerektiğine işaret ediyor.
Spotify listesinin tamamı müzik dünyasını temsil etmiyor
Analizin önemli bir sınırlılığı da bulunuyor. Çalışmada Spotify'daki tüm şarkılar ya da bütün müzik türleri incelenmedi. Sadece 30 sürüş ve yolculuk listesindeki en sık karşılaşılan 50 parça değerlendirmeye alındı.
Bu nedenle ortaya çıkan listenin, dünyadaki tüm şarkılar arasından belirlenmiş kesin bir "en tehlikeli 10 şarkı" sıralaması olarak değerlendirilmesi doğru değil. Özellikle metal, hardcore, drum and bass, elektronik müzik ve yüksek tempolu rap gibi türlerin tamamının kapsamlı biçimde incelenmemesi, araştırmanın sonuçlarını doğrudan bütün müzik dünyasına genellemenin önüne geçiyor.
Yine de ortaya çıkan tablo, sürüş sırasında müzik seçiminin tamamen önemsiz olmadığını gösteriyor. Direksiyon başında müzik dinlemek isteyen sürücü açısından asıl kritik nokta, yalnızca hangi şarkının çaldığından çok, o müziğin sürüş hızını ve dikkat düzeyini nasıl etkilediğini fark edebilmek.
Bu nedenle favori şarkınız listede yer alıyor diye onu tamamen hayatınızdan çıkarmanız gerekmiyor. Ancak müzik yükseldiğinde ayağın gaz pedalına daha fazla basıp basmadığını, direksiyona ritim tutarken dikkatin bölünüp bölünmediğini ve özellikle yoğun trafikte müziğin önüne başka bir şeyin geçip geçmediğini kontrol etmek, güvenli sürüş açısından daha belirleyici olabilir.
