Türkiye’nin gözde turizm merkezlerinden Çeşme’de 2 milyar liralık “Castello Fontana Otel” projesi ile ilgili Çevresel Etki Değerlendirme Süreci başlatılmasına (ÇED) DEM Parti İzmir milletvekili İbrahim Akın’dan tepki geldi. Meclise soru önergesi veren Akın, “Projenin kapasitesinde sonradan yapılan değişiklikler Bakanlığınıza bildirilmiş midir?” diye sordu.
Arıkan Proje Geliştirme isimli şirket tarafından İzmir’in Çeşme ilçesi Çakabey Mahallesi sınırlarındaki 180 bin metrekarelik alanda 769 oda ve bin 470 yatak kapasiteli bir turizm projesinin ÇED süreci Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından başlatıldı.
İzmir’in Çeşme ilçesinde 1,9 milyar lira yatırım bedeli olan proje üçüncü derece doğal SİT alanında yer alıyor. Ayrıca proje alanının “Sürdürülebilir Koruma ve Kontrollü Kullanım Alanı” statüsüne sahip olduğu belirtiliyor.
272 bloktan oluşacak proje kapsamında bir bina otel olarak inşa edilecek. Diğer binalar ise apart otel olacak.
20 ODALI APARTTAN 470 YATAKLI OTEL PROJESİNE
İddiaya göre proje ilk aşamada yaklaşık 20 odalı küçük ölçekli bir tesis olarak planlandığı, bu nedenle ÇED Yönetmeliği kapsamı dışında değerlendirildiği ancak daha sonra proje kapsamının genişletilerek 272 bloktan oluşan, 769 oda ve bin 470 yatak kapasiteli dev bir turizm kompleksine dönüştürüldü.
Proje kapsamında inşa edilecek villalar ise projenin sitesinden satışa çıkarıldığı görüldü.
DEM Parti İzmir milletvekili İbrahim Akın, söz konusu kapasite artışının, çevresel etkilerin değerlendirilmesi, planlama süreçlerinin şeffaflığı ve koruma-kullanma dengesi açısından önemli soru işaretleri doğurduğunu vurguladı.
Çevre Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum ile Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy’un yanıtlaması talebiyle soru önergesi veren Akın, “Çeşme Yarımadası uzun yıllardır kuraklık, yeraltı su kaynaklarındaki azalma, altyapı yetersizlikleri ve artan yapılaşma baskısı ile karşı karşıyadır. Özellikle yaz aylarında nüfusun katlanarak arttığı bölgede yeni ve büyük ölçekli turizm yatırımlarının su tüketimi, atık yönetimi, enerji ihtiyacı, ulaşım yükü ve ekosistem üzerindeki etkilerinin bilimsel veriler ışığında değerlendirilmesi büyük önem taşımaktadır” dedi.
İzmir milletvekili İbrahim Akın, öte yandan proje dosyasında yer aldığı belirtilen 41 yüzme havuzu, yüzlerce araçlık otopark ve çok sayıda yapı bloğu, doğal sit alanlarının korunması, biyolojik çeşitliliğin sürdürülebilirliği ve kıyı ekosistemlerinin geleceği bakımından kamuoyunda kaygılara yol açtığına dikkat çekti.
ANAYASA’YI HATIRLATTI
Yerel çevre örgütleri, meslek odaları ve yurttaşlar tarafından dile getirilen itirazlar, söz konusu yatırımın yalnızca ekonomik boyutuyla değil, çevresel ve toplumsal etkileri yönünden de kapsamlı biçimde incelenmesi gerektiğini vurgulayan Akın, Anayasa’yı hatırlattı:
“Anayasa’nın 56’ncı maddesi devlete çevreyi koruma ve geliştirme yükümlülüğü yüklemektedir. Bu kapsamda, doğal sit alanları üzerinde gerçekleştirilen büyük ölçekli yatırımların planlama, izin ve denetim süreçlerinin kamu yararı ve çevresel sürdürülebilirlik ilkeleri çerçevesinde yürütülüp yürütülmediğinin açıklığa kavuşturulması gerekmektedir.”
“KAPASİTE ARTIŞI YAPILMIŞ MIDIR?”
DEM Parti İzmir milletvekili İbrahim Akın, Çevre Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum ile Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy’a şu soruları sordu:
Söz konusu proje için Bakanlığınıza yapılan ilk başvuruda öngörülen oda ve yatak kapasitesi kaçtır?
Projenin ilk başvurusu ile son onaylanan hali arasında kapasite artışı yapılmış mıdır? Yapılmış ise bu artışın gerekçesi nedir?
Proje alanının hangi bölümleri doğal sit alanı, sürdürülebilir koruma ve kontrollü kullanım alanı veya başka koruma statülerinde yer almaktadır?
ÇED süreci kapsamında proje alanındaki flora, fauna, kıyı ekosistemi ve yeraltı su kaynaklarına ilişkin hangi bilimsel çalışmalar yapılmıştır?
ÇED süreci tamamlanmadan önce proje sahasında inşaat, hafriyat veya dolgu faaliyetleri gerçekleştirildiği iddiaları doğru mudur?
Bu iddialar kapsamında Bakanlığınızca herhangi bir denetim yapılmış mıdır? Yapılmış ise sonuçları nelerdir?
Projenin günlük su tüketimi ne kadar öngörülmektedir ve bu su hangi kaynaklardan karşılanacaktır?
Projenin atık su ve kanalizasyon yükünün bölgedeki mevcut altyapı üzerinde yaratacağı etki konusunda hangi değerlendirmeler yapılmıştır?
Projeye ilişkin olarak Bakanlığınıza ulaşan itiraz, şikâyet ve görüş sayısı kaçtır?
Bakanlığınız proje nedeniyle doğal sit alanlarının, kıyı ekosisteminin ve bölgedeki su kaynaklarının zarar görmeyeceğini hangi bilimsel verilere dayanarak değerlendirmektedir?
Söz konusu projeye Bakanlığınız tarafından Turizm Yatırım Belgesi verilmiş midir?
Turizm Yatırım Belgesi verilirken projenin oda ve yatak kapasitesi kaç olarak değerlendirilmiştir?
Projenin kapasitesinde sonradan yapılan değişiklikler Bakanlığınıza bildirilmiş midir?
Projenin turizm tesisi olarak ruhsatlandırılmasına esas teşkil eden kriterler nelerdir?
Projenin tanıtım ve satış faaliyetlerinde villa, rezidans veya bağımsız bölüm satışı yapıldığı yönündeki iddialar Bakanlığınız tarafından incelenmiş midir?
Turizm yatırımı olarak teşvik veya desteklerden yararlanan bu tür projelerde bağımsız konut satışı yapılmasının önüne geçmek için hangi denetim mekanizmaları uygulanmaktadır?
Bakanlığınız proje alanının doğal ve kültürel miras değerleri üzerindeki etkilerine ilişkin herhangi bir değerlendirme yapmış mıdır?
Son beş yıl içerisinde Çeşme ilçesinde doğal sit alanları içerisinde veya yakın çevresinde Turizm Yatırım Belgesi verilen proje sayısı kaçtır?
Söz konusu proje hakkında Bakanlığınıza ulaşan itiraz ve şikâyet sayısı kaçtır?
Bakanlığınız, bölgenin taşıma kapasitesi ve su kaynaklarının durumu dikkate alındığında yeni büyük ölçekli turizm yatırımlarının sürdürülebilir olduğunu düşünmekte midir?
