SİMGE AKBULUT ÇİÇEK / MANŞETİZ- İzmir’in Balçova ilçesinde görme engelli vatandaşların güvenli hareket edebilmesi amacıyla kaldırımlara yerleştirilen hissedilebilir sarı bantların tahrip olmuş ve bakımsız hâli tepki çekiyor.
Kılavuz yollar mı, tuzak kulvarı mı?
Balçova sokaklarında adımladıkça karşılaşılan manzara ilçedeki erişilebilirlik sorununu yeniden gündeme getirdi. Görme engellilerin yönünü bulmasını sağlayan hissedilebilir sarı bantlar, birçok caddede aniden son buluyor ya da taşların sökülmesiyle takip edilemez hâle geliyor.
Geçmiş dönemlerde yürütülen altyapı ve kazı çalışmalarının ardından zemin bütünlüğü yeniden sağlanmadığı için sarı kılavuz hatlar derin çukurların ve kırık betonların ortasında kalmış durumda. Bu düzensiz ve tahrip olmuş zemin yapısı, sadece kılavuz takibi yapan görme engelliler için değil, kaldırımı kullanan tüm yayalar için ciddi düşme ve yaralanma riski barındırıyor.
Erişilebilirlik sorunu yalnızca kılavuz taşların bozulmasıyla da sınırlı kalmıyor. Tekerlekli sandalye kullanıcıları ile pusetli ailelerin caddeye geçişini sağlayan engelli rampaları ve kaldırıma katılım noktaları da açık bir işgal altında bulunuyor.
Kaldırım bitimlerine ve engelli rampalarının hemen önüne duyarsızca park edilen özel araçlar, engelli bireylerin kaldırımı terk etmesini ya da kaldırıma çıkmasını tamamen imkânsız kılıyor.
Ayrıca esnafın kaldırıma taşan eşyaları, çöp konteynerleri ve düzensiz tabelalar yüzünden daraltılan geçiş koridorları erişilebilir olmaktan da çıkıyor. Kaldırımları ve rampaları kullanamayan tekerlekli sandalyeli vatandaşlar ise çaresizlikle akan araç trafiğinin içerisine inerek hayatlarını tehlikeye atıyor.
Yıllardır aynı çile
Balçova Belediyesi ilçe genelinde çeşitli altyapı ve yol yenileme çalışmaları yürütse de engelli vatandaşların yıllardır çözüm bekleyen yol ve kaldırım çilesi devam ediyor.
“Gözümün önünde bir kişi için ambulans çağrıldı”
Manşetiz’e konuşan Engelsiz İzmir Derneği Genel Başkanı Hatice Sönmez, aynı zamanda engelli bir bireyin annesi olduğunu belirterek, ilçedeki kaldırımların özellikle görme ve fiziksel engelli vatandaşlar açısından ciddi sorunlar barındırdığını ifade etti.
Sönmez, “Ben Engelsiz İzmir Derneği Başkanıyım, aynı zamanda zihinsel engelli ve manuel tekerlekli sandalye kullanan bir oğlun annesiyim. Yıllardır Balçova’da yaşıyorum; yollarımız ve özellikle kaldırımlarımız gerçekten çok kötü. Görme engelliler için yapılan kaldırımdaki kılavuz yollar berbat durumda. Bu yollar yüzünden düşüp yaralananlar oldu, ben bile düştüm, hatta gözümün önünde bir kişi için ambulans çağrıldı. Büyükşehir Belediyesi’ne iletip bir ara yaptırdım ancak sorunlar tekrar baş gösterdi. Kaldırımlar engelli kullanımına kesinlikle uygun değil” dedi.
“Erişilebilirlik yok”
Balçova’da yaşanan en önemli sorunlardan birinin erişilebilirlik olduğunu vurgulayan Sönmez, “En büyük sıkıntımız tam olarak bu: Erişilebilirlik yok. Oğlum tekerlekli sandalyedeyken kaldırımlarda ilerleyemediğim için mecburen yola iniyorum. Ancak yollar da dar olduğu için bu durum büyük tehlike yaratıyor. Kaldırımların uygun olmamasının yanı sıra engelli rampalarına ve kaldırım girişlerine araçlar park ediliyor veya çeşitli engeller konuluyor” diye konuştu.
Mithatpaşa Caddesi’ne dikkat çekti
Öte yandan, kaldırım düzenlemelerindeki fiziksel engeller de engelli vatandaşların hareketini kısıtlıyor.
Konuya ilişkin açıklama yapan Sönmez, “Mithatpaşa Caddesi üzerinde de benzer bir durum var; kaldırımların ortasına direk dikilmiş. Bırakın engelli bir vatandaşın tekerlekli sandalye ile geçmesini, engeli olmayan bir insanın bile geçmesi imkânsız” ifadelerini kullandı.
“Öncelik kaldırımlar olmalı”
Yerel yönetimlerin ulaşım altyapısındaki çalışmalarının yanı sıra kaldırımlara da öncelik vermesi gerektiğini belirten Sönmez, “Yerel yönetimlerin önceliği sadece araç yolları değil, kaldırımlar olmalı. Yoldan bir şekilde araçlar da insanlar da geçebiliyor fakat kaldırımlar erişilebilir olmadığında engellilerin hareket alanı tamamen kısıtlanıyor” dedi.
Ata Caddesi’nde kılavuz taşlar tahrip oldu
Sönmez, Balçova’daki sorunların özellikle kılavuz taşlarda belirgin şekilde görüldüğünü belirterek şu sözlere yer verdi:
“Ata Caddesi de bu anlamda berbat vaziyette. Görme engelliler için döşenen sarı taşlar yer yer sökülmüş, çukur içinde kalmış durumda. Örneğin Kahveler durağının olduğu bölgede sarı taşlar öyle çukurda ki, bastığınızda ayağınızın takılıp kırılması işten bile değil.”
“İzmir’in tüm ilçelerinde çalışma istiyoruz”
Engelli vatandaşların haklarına ilişkin çalışmaların Balçova ile sınırlı kalmaması gerektiğini belirten Sönmez, İzmir genelinde erişilebilirlik sorunlarının ele alınmasını istedi.
Sönmez, “Engellilerin hakkını savunacak her türlü çalışmaya desteğe hazırım. Balçova başta olmak üzere İzmir’in tüm ilçelerinde kaldırımların engelli standartlarına uygun hale getirilmesini talep ediyoruz” dedi.
